فرهنگ (هنر ، شعر ، ادبیات و ...) همه برای ترویج زیبایی ، دانایی و خوبی هستند

زیبایی و دانایی هر دو خوب هستند و خوب بودن برای همه ممکن است. خوب و شاد باشید

صفحه اصلی >> Cultural Part - بخش فرهنگي >> قرآن ترجمه مکارم شیرازی

قرآن ترجمه مکارم شیرازی

سوره 80

سوره مبارکه عبس

صفحه 585
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ
به نام خداوند بخشنده بخشايشگر
عَبَسَ وَتَوَلَّىٰ (1)
چهره در هم کشيد و روي برتافت. (1)
أَنْ جَاءَهُ الْأَعْمَىٰ (2)
از اينکه نابينايي به سراغ او آمده بود! (2)
وَمَا يُدْرِيكَ لَعَلَّهُ يَزَّكَّىٰ (3)
تو چه ميداني شايد او پاکي و تقوا پيشه کند، (3)
أَوْ يَذَّكَّرُ فَتَنْفَعَهُ الذِّكْرَىٰ (4)
يا متذکر گردد و اين تذکر به حال او مفيد باشد! (4)
أَمَّا مَنِ اسْتَغْنَىٰ (5)
اما آن کس که توانگر است، (5)
فَأَنْتَ لَهُ تَصَدَّىٰ (6)
تو به او روي مي آوري، (6)
وَمَا عَلَيْكَ أَلَّا يَزَّكَّىٰ (7)
در حالي که اگر او خود را پاک نسازد، چيزي بر تو نيست! (7)
وَأَمَّا مَنْ جَاءَكَ يَسْعَىٰ (8)
اما کسي که به سراغ تو مي آيد و کوشش ميکند، (8)
وَهُوَ يَخْشَىٰ (9)
و از خدا ترسان است، (9)
فَأَنْتَ عَنْهُ تَلَهَّىٰ (10)
تو از او غافل ميشوي! (10)
كَلَّا إِنَّهَا تَذْكِرَةٌ (11)
هرگز چنين نيست که آنها ميپندارند، اين (قرآن) تذکر و يادآوري است، (11)
فَمَنْ شَاءَ ذَكَرَهُ (12)
و هر کس بخواهد از آن پند ميگيرد! (12)
فِي صُحُفٍ مُكَرَّمَةٍ (13)
در الواح پرارزشي ثبت است، (13)
مَرْفُوعَةٍ مُطَهَّرَةٍ (14)
الواحي والاقدر و پاکيزه، (14)
بِأَيْدِي سَفَرَةٍ (15)
به دست سفيراني است (15)
كِرَامٍ بَرَرَةٍ (16)
والا مقام و فرمانبردار و نيکوکار! (16)
قُتِلَ الْإِنْسَانُ مَا أَكْفَرَهُ (17)
مرگ بر اين انسان، چقدر کافر و ناسپاس است! (17)
مِنْ أَيِّ شَيْءٍ خَلَقَهُ (18)
(خداوند) او را از چه چيز آفريده است؟! (18)
مِنْ نُطْفَةٍ خَلَقَهُ فَقَدَّرَهُ (19)
او را از نطفه ناچيزي آفريد، سپس اندازه گيري کرد و موزون ساخت، (19)
ثُمَّ السَّبِيلَ يَسَّرَهُ (20)
سپس راه را براي او آسان کرد، (20)
ثُمَّ أَمَاتَهُ فَأَقْبَرَهُ (21)
بعد او را ميراند و در قبر پنهان نمود، (21)
ثُمَّ إِذَا شَاءَ أَنْشَرَهُ (22)
سپس هرگاه بخواهد او را زنده ميکند! (22)
كَلَّا لَمَّا يَقْضِ مَا أَمَرَهُ (23)
چنين نيست که او ميپندارد، او هنوز آنچه را (خدا) فرمان داده، اطاعت نکرده است! (23)
فَلْيَنْظُرِ الْإِنْسَانُ إِلَىٰ طَعَامِهِ (24)
انسان بايد به غذاي خويش (و آفرينش آن) بنگرد! (24)
أَنَّا صَبَبْنَا الْمَاءَ صَبًّا (25)
ما آب فراوان از آسمان فرو ريختيم، (25)
ثُمَّ شَقَقْنَا الْأَرْضَ شَقًّا (26)
سپس زمين را از هم شکافتيم، (26)
فَأَنْبَتْنَا فِيهَا حَبًّا (27)
و در آن دانه هاي فراواني رويانديم، (27)
وَعِنَبًا وَقَضْبًا (28)
و انگور و سبزي بسيار، (28)
وَزَيْتُونًا وَنَخْلًا (29)
و زيتون و نخل فراوان، (29)
وَحَدَائِقَ غُلْبًا (30)
و باغهاي پردرخت، (30)
وَفَاكِهَةً وَأَبًّا (31)
و ميوه و چراگاه، (31)
مَتَاعًا لَكُمْ وَلِأَنْعَامِكُمْ (32)
تا وسيلهاي براي بهرهگيري شما و چهارپايانتان باشد! (32)
فَإِذَا جَاءَتِ الصَّاخَّةُ (33)
هنگامي که آن صداي مهيب [= صيحه رستاخيز] بيايد، (کافران در اندوه عميقي فروميروند)! (33)
يَوْمَ يَفِرُّ الْمَرْءُ مِنْ أَخِيهِ (34)
در آن روز که انسان از برادر خود ميگريزد، (34)
وَأُمِّهِ وَأَبِيهِ (35)
و از مادر و پدرش، (35)
وَصَاحِبَتِهِ وَبَنِيهِ (36)
و زن و فرزندانش، (36)
لِكُلِّ امْرِئٍ مِنْهُمْ يَوْمَئِذٍ شَأْنٌ يُغْنِيهِ (37)
در آن روز هر کدام از آنها وضعي دارد که او را کاملا به خود مشغول ميسازد! (37)
وُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ مُسْفِرَةٌ (38)
چهره هائي در آن روز گشاده و نوراني است، (38)
ضَاحِكَةٌ مُسْتَبْشِرَةٌ (39)
خندان و مسرور است، (39)
وَوُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ عَلَيْهَا غَبَرَةٌ (40)
و صورتهايي در آن روز غبارآلود است، (40)
تَرْهَقُهَا قَتَرَةٌ (41)
و دود تاريکي آنها را پوشانده است، (41)
أُولَٰئِكَ هُمُ الْكَفَرَةُ الْفَجَرَةُ (42)
آنان همان کافران فاجرند! (42)
صفحه آخرصفحه بعدصفحه 585صفحه قبلصفحه اول
(کلمات داخل پرانتز توسط مترجم اضافه شده)


انتخاب ترجمهانتخاب سورهبرو به صفحه 

اندیشه پاک
من ندانستم از اول که تو بی مهر و وفایی عهد نابستن از آن به که ببندی و نپایی *
دوستان عیب کنندم که چرا دل به تو دادم باید اول به تو گفتن که چنین خوب چرایی **
ای که گفتی مرو اندر پی خوبان زمانه ما کجاییم در این بحر تفکر تو کجایی ***
آن نه خالست و زنخدان و سر زلف پریشان که دل اهل نظر برد که سریست خدایی #
پرده بردار که بیگانه خود این روی نبیند ## تو بزرگی و در آیینه کوچک ننمایی
حلقه بر در نتوانم زدن از دست رقیبان این توانم که بیایم به محلت به گدایی ###
عشق و درویشی و انگشت نمایی و ملامت همه سهلست تحمل نکنم بار جدایی *#
روز صحرا و سماعست و لب جوی و تماشا در همه شهر دلی نیست که دیگر بربایی *##
گفته بودم چو بیایی غم دل با تو بگویم #* چه بگویم که غم از دل برود چون تو بیایی
شمع را باید از این خانه به دربردن و کشتن تا به همسایه نگوید که تو در خانه مایی #**
سعدی آن نیست که هرگز ز کمندت بگریزد که بدانست که دربند تو خوشتر که رهایی **##
خلق گویند برو دل به هوای دگری ده ##** نکنم خاصه در ایام اتابک دو هوایی

این شعر بسیار زیبا از سعدی به این علت انتخاب شده که به نقل از خود عرفا بیان شود که این همه زیبایی در سخن ایشان برای چه بوجود آمده و برای چه وجود زیباتری صرف شده
همچنین مشخص شود که هر بیت و مصرع و کلمه در سخن عرفا بی معنی و بی دلیل نیست چه اینکه در پشت هر بیت این شعر جاودانه دریایی از معرفت نهان است که گفتن و نگفتن از آن هر دو اشتباه است
اگر بگوییم حق مطلب ادا نمیشود و اگر نگوییم به حقیقت کوتاهی شده, باشد که جرعه ای از این دریا قسمت ما شود
* نخست اشاره مجدد به عهد ازل که همانطور که قبلا گفته شد از ارکان سخن عرفا بویژه ارکان شعر حافظ است
عرفا به این عهد از زوایای گوناگون اشاره میکنند و این داستان تک بعدی نیست و از صورت زیبای شعر عرفا باید به معنی زیباتر آن برسیم که این صورت زیبا دامیست برای بدست آوردن دل ما و بردن ما به آنجا که عارف میخواهد
و سخن ایشان لایه های بسیار برای افراد با درکهای متفاوت دارد مثلا در سطحی پند بیت اول این است که اگر قرار است به قولی وفا نکنی بهتر است قول ندهی
** اما در سطح بالاتری از مفهوم در بیت دوم وقتی که میگوید چنین خوب چرایی مشخص میکند نمیشود خوب باشی و بی مهر و وفا هم باشی پس اگر خداوند خوب است پس مهر و وفا هم دارد و اگر ما مهر و وفای او را احساس نمیکنیم برای این است که ما مناسب این مهر و وفا و به حق مهر و وفایی که میان من و توست عمل نکردیم
آن یار یگانه با بوجود آوردن ما از سر مهر و محبت ثابت کرده که مهربان است حال ما هم که عهد بستیم که او خدای ماست باید ثابت کنیم که ما آدمیم و خدا داریم ولی متاسفانه ما اکثرا طوری رفتار میکنیم که انگار خدا نداریم و این بی وفایی نخست از سوی ماست
از این منظر که نگاه کنیم شاید بیت اول را خدا در حق ما میگوید که وقتی او با آن همه محبت ما را آفرید پس چرا ما بی مهر و وفاییم؟!
(بحث درباره این شعر طولانی است به ادامه مطلب مراجعه نمایید)
662660مشاهده متن کاملسعدی شیرازی (2018/12/05-03:00)




زیبایی ، حقیقت ، خوبی
سازمان محک - موسسه خیریه حمایت از کودکان مبتلا به سرطان زیبایی ، حقیقت ، خوبی